Oś elektryczna serca – jak wyznaczać?

Oś elektryczna serca – jak wyznaczać?

Oś elektryczna serca najczęściej jest wyznaczana ‚wzrokowo’, czyli „manualnie” przez osobę opisującą EKG, chociaż czasami zdarzają się też wydruki z automatyczną oceną EKG przez aparat. Należy pamiętać, ze aparat to rzecz martwa i warto samemu przeanalizować wydruk EKG.



Najczęściej oś elektryczną serca określamy na podstawie oceny konfiguracji zespołów QRS w odprowadzeniach I, II, III. Jeszcze łatwiejszym sposobem jest ocena w odprowadzeniach I i aVF oraz czasemi również w II (przydatne przy rozpoznawaniu odchylenia osi elektrycznej w lewo), tak jak zostało to przedstawione na rycinie poniżej.

oś elektryczna serca
Rycina 1. Oś elektryczna serca oraz najprostszy sposób jej wyznaczania – koło Cabrery.  Oś serca należy zawsze opisywać w EKG, gdy rytmem prowadzącym nie jest arytmia (częstoskurcze), gdy są widoczne chociaż pojedyncze pobudzenia rytmu własnego lub jest to zapis ze stymulacją tylko przedsionków. Nie jest niezbędne opisywanie osi serca, gdy wystymulowane są zespoły QRS.

 

Oś pośrednia – oś prawidłowa:

Kryteria rozpoznawcze:
Oś elektryczna zespołów QRS w zakresie od +90 do –30 stopni, czyli kierunki wychylenia zespołów QRS w I i aVF są dodatnie.

U dzieci kryteria osi pośredniej prezentują się nieco inaczej niż u dorosłych i są zależne od wieku:

  • noworodki +30 do +190 stopni;
  • 1 mies.–1 rok +10 do +120 stopni;
  • 1–5 lat +5 do +100 stopni;
  • 5–8 lat 0 do +140 stopni;
  • 8–16 lat –0 do +120 stopni.

Warto zapamiętać!!! Oś pośrednia, czyli oś prawidłowa jest najczęściej występującą osią elektryczną u dorosłych.

Odchylenie osi w prawo – prawogram (dekstrogram):

Kryteria rozpoznawcze:
Oś zespołów QRS w zakresie +91 do +180 stopni, czyli kierunek wychylenia zespołów QRS w I jest ujemny, a w aVF są dodatni.

Kryteria rozpoznawania prawogramu u dzieci:

  • noworodki > 190 do –90 stopni;
  • 1 mies.–1 rok > 120 stopni;
  • 1–5 lat > 100 stopni;
  • 5–8 lat > 140 stopni;
  • 8–16 lat > 120 stopni.

Warto zapamiętać!!! Odchylenie osi w prawo jest u dorosłych w większości przypadków zjawiskiem patologicznym. Rzadko występuje jako wariant normy. Najczęstsze przyczyny odchylenia osi w prawo: zaburzenia przewodzenia śródkomorowego, przerost prawej komory, preekscytacja, przebyty zawał ściany bocznej.

Odchylenie osi w lewo — lewogram patologiczny:

Kryteria rozpoznawcze:
Oś elektryczna zespołów QRS w zakresie –31 do –90 stopni, czyli kierunek wychylenia zespołów QRS w I jest dodatni, a w aVF są ujemny.

Kryteria rozpoznawania lewogramu patologicznego u dzieci:

  • noworodki < 30 do –90 st.;
  • 1 mies.–1 rok < 10 do –90 st.;
  • 1–5 lat < 5 do –90 st.;
  • 5–8 lat < 0 do –90 st.;
  • 8–16 lat < 0 do –90 st.


Warto zapamiętać!!! Odchylenie osi w lewo jest zjawiskiem patologicznym i wiąże się z takimi rozpoznaniami jak: blok przedniej wiązki, preekscytacja, zawał ściany dolnej, przerost lewej komory.

Oś nieokreślona

Kryteria rozpoznawcze:
Oś elektryczna zespołów QRS w zakresie +181 do –91 stopni lub inaczej prezentowane jako od –91 do –179 stopni,  czyli kierunki wychylenia zespołów QRS w I i aVF są ujemne.

Kryterium rozpoznawania osi nieokreślonej u dzieci: powyżej 16. rż. — jak u dorosłych.
Warto zapamiętać!!! Odchylenie osi w kierunku nieokreślonym jest zjawiskiem rzadki, ale patologicznym. Sugeruje ono nam takie rozpoznania jak: nieokreślone zaburzenia przewodzenia śródkomorowego, przerost prawej komory;  występuje także u pacjentów z wrodzonymi wadami serca.

Źródło:
1. Interna Szczeklika 2015/2016.
2. Kardiologia Polska 2010; 68 (supl. IV).

SIMILAR ARTICLES

0 3879

2 8318

NO COMMENTS

Leave a Reply